Facebook Pixel

Wyszukiwarka treści

Kuchnie świata - Bośnia i Hercegowina
     
odcinek #036      wtorek, 02-11-2021 r.

Kuchnie świata - Bośnia i Hercegowina

Wiking czeka na obiad w klasycznej bośniackiej restauracji | autor zdjęcia: Wilkołak (Sebastian)

W naszym autorskim przewodniku po kuchni Bośni i Hercegowiny zapraszamy na wyjątkową ucztę smaków i aromatów. 

Uważasz, że film "Kuchnie świata: Bośnia i Hercegowina" jest przydatny?
Autorem publikacji jest Sebastian Janiszewski
Sebastian Janiszewski

Zapalony podróżnik, wolny czas poświęca na zwiedzanie - preferuje dalekie podróże do egzotycznych krajów, a od niedawna realizuje nową pasję - zwiedzanie mniejszych miejscowości. W reportażach i relacjach wydobywa na światło dzienne lokalne legendy, miejscowe tradycje i po prostu życie.

Odkrywając Sarajewo nie mieliśmy zbyt dużo czasu na wystawny obiad. Zamiast tego zadowolimy się skromnymi potrawami, które polecali nam lokalni przewodnicy. I tak właśnie trafiliśmy do kilku ciekawych miejsc.

Podczas dwutygodniowej podróży po Bałkanach przemierzyliśmy pięć państw, w których delektowaliśmy się smakami m.in. kuchni bośniackiej, albańskiej i macedońskiej. Nasze subiektywne odczucia publikujemy w serii filmów o tematyce kulinarnej.
  • Podstawę potraw z regionu Bałkanów w większości stanowią klasyczne dania tureckiego pochodzenia z czasem udoskonalone dzięki wpływom austriackim, węgierskim i włoskim.
  • W skład bałkańskiej spiżarni wchodzi bogaty bukiet warzyw, które w połączeniu ze smakiem grillowanego na ogniu mięsa tworzą kompozycje proste, aczkolwiek warte docenienia. 
  • Menu zdominowały potrawy warzywno-mięsne lub całkowicie mięsne, dlatego też bałkańska kuchnia nie przypadnie do gustu wegetarianom i weganom.

Dania, które smakowaliśmy podzieliliśmy wg kilku kategorii: szybkie przekąski, dania obiadowe, desery i napoje.

Szybkie przekąski, czyli bośniacki street food

Najpopularniejszą mięsną przekąską jest ćevapi, a właściwie ćevapcici - to pochodna tureckiego kebabu. Mięso to podłużne kotleciki, przypominające bardziej kiełbaski, wkładane do bułki pita. Dodatkiem warzywnym jest tu cebula, a czasem kapusta. Kotleciki robi się z mielonego mięsa wołowego, jagnięciny lub baraniny. Pieczone na ruszcie są dość tłuste i zwykle mocno przyprawione solą i pieprzem.

cevapi

Najsłynniejsza na Bałkanach przekąska - ćevapi.

Kolejnym przysmakiem bałkanów jest, przywołująca na myśl burgera, pljeskavica. Podstawą dania jest duży kotlet z baraniny lub cielęciny pieczony na ruszcie. W tym przypadku również przyprawiony wyłącznie solą i pieprzem. Istnieją dwie szkoły podawania potrawy - z pitą na oddzielnym talerzu lub w formie zbliżonej do burgera.

Pljeskavica

Pljeskavica może wyglądać niezachęcająco, ale to naprawdę smaczny kawałek mięska. 

Danie przypominające grillowane kiełbaski to bośniacka kobasica. Kiełbaski ogrzewane są na grillu i charakteryzuje je skromne podanie - zwykle z pomidorami, cebulą oraz sporą porcją musztardy. 

kobasica

Potrawa przypomina nasze kiełbaski.

Konkrety, czyli dania obiadowe

Bośniacki pot - to tradycyjne bośniackie danie określane mianem potrawy narodowej. W dosłownym tłumaczeniu to po prostu “bośniacki garnek”. Jest to rodzaj gulaszu mięsno-warzywnego z dodatkiem dużej ilości kapusty. Gotowany na otwartym ogniu i podawany z pieczywem podobnym do chałki. Potrawa różni się składnikami w zależności od regionu, w którym zostanie przygotowana. 

pot

Zauroczeni smakiem potrawy, restaurację odwiedziliśmy dwukrotnie.

Kolejne dania to typowe mięsne uczty z najlepszym mięsem grillowanym na ogniu. Królujący w menu sznycel wołowy to spory kawał mięsa, który podaje się obficie podlany sosem grzybowym. Do tego oczywiście surówka, frytki lub ziemniaczki. 

W Mostarze, który słynie z bardzo dobrej przystępnej cenowo kuchni, spróbowaliśmy pysznych grillowanych filetów z piersi kurczaka - w tym przypadku także podawane z sałatką i frytkami, a wszystko to z widokiem na Stary Most.

obiadek 2

W kuchni Bośni i Hercegowiny mięso to podstawa prawie każdego posiłku. 

Nadziewane warzywa to w Bośni specjalność. Polecamy sprawdzić dolmę - to ogólne określenie na warzywa smażone lub gotowane z mięsnym farszem. Najczęściej występują w formie smażonych papryczek, cukinii lub bakłażanów, ale można również spotkać podobne do gołąbków zawijki w liściach winogron.

peppers

Nas szczególnie urzekły faszerowane papryczki. 

Warto spróbować również zup - szczególnie begova čorba skradła nasze serca. To popularna na Bałkanach gęsta zupa - bardzo sycąca. Gotowana z miksu warzyw, z dodatkiem mięsa z kurczaka.

obiadek 3

Jeśli będziecie mieć więcej czasu, to polecamy zamówić kilkudaniowy obiad - zjeść raz a dobrze.

Przysmaki z ciasta

O burku można mówić w nieskończoność. Potrawa jest niezwykle popularna na terenie całych Bałkanów. Można ją spotkać w różnych formach - zwijanych ślimaków, krótkich rurek czy po prostu prostokątnej porcji. 

Jest to wielowarstwowe ciasto, nieco podobne do francuskiego, ale z charakterystycznym wypełnienie - ziemniakami, serem, szpinakiem lub mięsem - choć tylko mięsna wersja nazywana jest burkiem. Pozostałe to: zeljanica (ze szpinakiem), sirnica (z serem), tikvenica (z dynią).

burek 2

Mięsny burek z dodatkiem śmietany - trochę po naszemu :)

Napoje wybrane

Najpopularniejszym trunkiem w Bośni jest rakija. To wysokoprocentowy destylat wytwarzany na bazie owoców, ziół lub orzechów. Najpopularniejszą formą spożywania rakiji są buteleczki w kształcie gruszki, z których pije się małymi łykami. 

rakija

Jak pić i nie przesadzić? Szklane flakoniki to idealne rozwiązanie problemu.

Bośniacka kawa zajmuje specjalne miejsce w codziennej rutynie. Pije się ją na śniadanie, obiad i kolację, a także na spotkaniach, podczas rozmów czy w interesach. To rytuał sam w sobie, który również sprawdziliśmy. Kawę o wyraźnym ziemistym aromacie, przyrządza się podobnie jak turecką - w tygielkach. Następnie podaje w zestawie z naparstkiem, kostkami cukru i galaretką lokum. Do popicia serwuje się wodę różaną.

Sałatki i desery

Celowo pominęliśmy sałatki, w tym szopską, która króluje na terenie całych Bałkanów. Opowiemy o niej więcej przy okazji podsumowania przysmaków z Albanii i Macedonii.

przekaski

A na koniec galeria słodyczy ;)

Nieodłączną częścią poznawania kulinarnych tradycji jest smakowanie dań z poziomu ulicy, czyli za pomocą tradycyjnego street foodu. W ostatnich latach tradycje te często ulegają modyfikacjom za sprawą migracji ludności, a także pojawieniu się wielkich sieci korporacyjnych. To dzieje się obecnie na naszych oczach - jesteśmy świadkami zmian w strukturach społecznych na poziomie globalnym. Przywiezione z zagranicy tradycje kulinarne zniekształcają lokalne dania. Jest to jednak działanie obustronne - w przypadku, gdy ostre potrawy docierają do kraju o dominujących łagodnych podniebieniach, ilość pikantnych przypraw zostaje mocno ograniczona. 

To naturalna ewolucja nawyków żywieniowych, gdy napływowa obca kuchnia modyfikowana jest specjalnie pod regionalnego odbiorcę w celu maksymalizacji zysków. Mowa o wielkich sieciach, głównie fast foodów, które podbijajc nowe rynki modyfikują menu zgodnie z lokalnymi upodobaniami. Ten proces obserwujemy w krajach azjatyckich, gdzie popularne frytki zastępuje się porcją ryżu, a do oferty dorzuca kompletnie nowe dania - bliższe lokalnym tradycjom.

Odwiedzając nowe kraje prawie zawsze zaglądamy do lokali globalnych sieci, ponieważ spotkanie z nowym światem nie odbywa się wyłącznie wśród zabytków czy otoczeniu przyrody, ale także w naszych żołądkach, a zmiany - bardziej lub mniej udane - widoczne są w menu. 


Ostatnia modyfikacja: środa, 14-02-2024 r.

Waluta

  • Walutą obowiązującą w Bośni i Hercegowinie jest Marka Zamienna. Oznaczona symbolem BAM lub KM.
  • Kurs Marki jest związany na stałe z walutą europejską i zawsze wynosi dokładnie pół Euro.

Ceny posiłków w KM

W kawiarni:

  • Ice Tea - 3
  • Gorąca herbata - 2
  • Kawa czarna - 1,2-2
  • Kawa latte - 3
  • Bośniacka kawa - 3
  • Woda źródlana - 2
  • Woda mineralna - 2,5
  • Napój w puszcze - 2
  • Sok z owoców - 5
  • Red Bull - 5
  • Croissant - 2
  • Pączek - 2
  • Kanapka - 3
  • Alkohol 3-5 cl - 2
  • Piwo 0,5l - 2-2,5
  • Piwo importowane 0,25l - 3

 

W tanim barze:

  • Ćevapi - 6
  • Pljeskavica - 6
  • Kobasica - 6
  • Filety z kurczaka - 6
  • Faszerowane papryczki - 6
  • Hamburger - 3-3,5
  • Zupa - 3

 

W restauracji:

  • Bośniacki garnek - 9
  • Faszerowane papryczki/cukinia - 8
  • Gulasz - 6,5
  • Sznycel - 9
  • Potrawy z kurczakiem - 6-11
  • Grillowane piersi - 6
  • Makarony - 5
  • Zupa paprykowa - 6
  • Begova čorba (zupa) - 3-3,50

 

KM - Marka Zamienna (oznaczana również symbolem BAM).
Kurs Marki jest związany na stałe z walutą europejską i zawsze wynosi dokładnie pół Euro.

Zebraliśmy szereg ciekawostek i przydatnych informacji o tym kraju, które warto znać.

Dowiedz się więcej o walucie, płatnościach i wypłatach z bankomatów bez prowizji w tym kraju.

Galeria
Przydatne informacje
Bośnia i Hercegowina, Europa
Powierzchnia: 51 197 km²
Ludność: 3 507 000 osób
Gęstość zaludnienia: 74 osób/km²
Strefa czasowa: UTC+02:00 (w zimie: UTC+01:00)
Języki urzędowe: de facto bośniacki, chorwacki, serbski
Religia dominująca: chrześcijaństwo, islam
Tablice aut: HIH
Kod lotniczy: T9
Numer kierunkowy: +387
Domena internetowa: .ba
Miejscowości
Stolica: Sarajewo (ludność: 395 133 mieszkańców)
Inne miasta: Banja Luka, Tuzla, Zenica, Mostar, Bijeljina, Brczko, Bihać, Prijedor
Wymagane dokumenty wjazdu
paszport, dowód osobisty (sezonowo lub turystycznie)
Wiza? brak
Waluta
1 PLN = 0,44 BAM, KM (Marka zamienna) - kurs z 11-11-2023 r.
1 marka = 100 fenigów
W obiegu są - banknoty: 10, 20, 50, 100, 200 marek; monety: 5, 10, 20, 50 fenigów 1, 2, 5 marek
Więcej o finansach i bankomatach ➜
Polecane tematy
Przejazd pociągiem Talgo z Mostaru do Sarajewa
 Kantyna podróżnicza

Przejazd pociągiem Talgo z Mostaru do Sarajewa

Podróżując do nowego kraju zawsze staramy się jak najlepiej zrozumieć komunikację zbiorową. Jest to ciekawy temat poznawczy, a przy okazji materiał do poradników. 

Kuchnie świata - południe Tajlandii
 Kuchnie świata

Kuchnie świata - południe Tajlandii

Kuchnia tajska popularność zawdzięcza oryginalnym walorom smakowym oraz wyraźnym chińskim wpływom - choćby poprzez używane powszechnie makarony. Miłośnicy ostrych dań na pewno znajdą w nich również wątek kuchni indyjskiej - curry. 

Kuchnie świata - południe Wietnamu
 Kuchnie świata

Kuchnie świata - południe Wietnamu

Wietnamska kuchnia jest smaczna, pasuje do naszego podniebienia, choć czasem warto uważać, czym się przyprawia zupę.

Kuchnie świata - Serbia
 Kuchnie świata

Kuchnie świata - Serbia

Korzenie serbskich tradycji kulinarnych sięgają czasów Bizancjum, ale zdecydowanie największy wpływ na kształt dzisiejszego jadłospisu Serbii miał okres okupacji tureckiej.